Waarom Pegasus Pipes & Drums?

De leden van onze vereniging wonen hoofdzakelijk op de Veluwe en in de Gelderse Vallei. Sinds onze oprichting in 2001 zijn wij jaarlijks betrokken geweest bij het herdenken van de Operatie Market Garden, waarbij de herdenking van de luchtlandingen op de Ginkelse Heide bij Ede steeds een terugkerend hoogtepunt vormde.

Na het beëindigen van onze samenwerking met The Royal British Legion in 2007  besloten we om de naam van de vereniging te wijzigen. Ook met de nieuwe naam willen we een relatie met onze bevrijders uit de Tweede Wereldoorlog zichtbaar houden. Verder willen we onze regionale afkomst benadrukken. De leden van de vereniging kozen daarom voor Pegasus Pipes & Drums: een naam die wij vanaf 12 april 2008 met gepaste trots zullen dragen!

Onderstaand een samenvatting van het ontstaan van het Pegasus-logo en van de rol die de dragers van dit logo in de Tweede Wereldoorlog, in het bijzonder bij de Operatie Market Garden en de Operaties Pegasus hebben vervuld.

Het Pegasus-logo
Het logo is het embleem voor alle Britse Luchtlandingseenheden. In mei 1942 werd het in opdracht van de toenmalige Generaal-majoor Sir Frederick (“Boy”) Browning ontworpen door de Engelse schilder (Majoor) Edward Seago. Browning koos daarbij voor Bellerophon, gezeten op het gevleugelde paard Pegasus. Het verhaal van Bellerophon stamt uit de Griekse mythologie en vertelt ons dat Bellerophon Pegasus vangt en temt zodat deze van dienst kan zijn in de strijd tegen het vuurspuwende monster Chimaera. Hiermee werd Bellerophon de eerste in de geschiedenis die streed in de lucht. Een passend embleem volgens Browning, die in die periode commandant van de 1^st (British) Airborne Division was.

Vanaf 1942 werd het embleem door iedere Britse Airborne soldaat gedragen. Deze militairen waren ingedeeld bij het 1^st (British) Airborne Corps, waarin de 1^st en 6^th (British) Airborne Divisions waren opgenomen. Deze beide divisies zijn in de loop van de Tweede Wereldoorlog geleidelijk aan gevormd. In september 1944 was Browning inmiddels bevorderd tot Luitenant-generaal en was hij commandant van het hiervoor genoemde luchtlandingskorps.

In september 1944 gaf Veldmaarschalk Montgomery opdracht voor het uitvoeren van de deze operatie, die als doel had om de bruggen over de grote rivieren in Zuid-Nederland te veroveren. Deze bruggen – bij Eindhoven, Nijmegen en Arnhem – zouden door luchtlandingseenheden bij verrassing worden veroverd, waarna het 30^th (British) Army Corps van Luitenant-generaal Horrocks over de veroverde bruggen naar Arnhem zou oprukken.

Browning kreeg als korpscommandant het bevel over het luchtlandingsdeel van de operatie. Het korps was voor deze operatie samengesteld uit 101^st (US) Airborne Division (Eindhoven), 82^nd (US) Airborne Division (Nijmegen) en 1st (British) Airborne Division (Arnhem). Aan de Britse divisie was ook nog een Poolse luchtlandingseenheid, 1^st (Polish) Independent Parachute Brigade, toegevoegd.

De Slag om Arnhem

Op zondag 17 september 1944 werden door de Britse luchtlandingstroepen droppingen uitgevoerd tussen Wolfheze en Ede. Doel: het veroveren van de brug over de Rijn bij Arnhem. Het begin van de operatie leek veelbelovend, maar al snel bleek de weerstand van de Duitse tegenstander groter dan verwacht. Alleen een deel van het bataljon onder commando van Luitenant-kolonel John Frost wist uiteindelijk de brug in Arnhem te bereiken, maar de noodzakelijke versterking bleef uit. In de nacht van 25 op 26 september trokken de daartoe in staat zijnde  Engelse militairen zich terug naar de overzijde van de Rijn. Arnhem bleek “een brug te ver”.

Na de Slag om Arnhem komt het front van de bevrijders tot stilstand bij de grote rivieren. Het verzet zag zich geconfronteerd met een groot aantal Britse militairen die zich niet hadden willen overgeven of inmiddels weer waren ontsnapt. Samen met ondergedoken Britse officieren ontwikkelde de Ondergrondse van Ede een plan om in één keer 150 para’s vanaf de Veluwe en Gelderse Vallei door de frontlijn naar bevrijd gebied te brengen: Operatie Pegasus.

De operatie werd een groot succes. Ongeveer 136 man bereikten in de nacht van 22 op 23 oktober 1944 via de bossen bij Bennekom en over de Rijn bij Renkum de eigen linies weer.

Volledigheidshalve moet nog worden vermeld dat een tweede Operatie Pegasus in november 1944 uitliep op een fiasco. Slechts enkele Britse militairen konden bij die operatie ontsnappen.